Przewodniczący Rady Europejskiej

Przewodniczący Rady Europejskiej jest wybierany przez Radę Europejską większością kwalifikowaną na okres 2, 5 roku z jednokrotną możliwością odnowienia kadencji. Nowym uprawnieniem przewodniczącego jest reprezentowanie Unii na zewnątrz w sprawach dotyczących wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa.

Stanowisko to (zwłaszcza w odniesieniu do traktatu lizbońskiego, w związku ze znacznym wzrostem jego znaczenia) bywa potocznie nazywane stanowiskiem "Prezydenta Unii Europejskiej". Nazwa ta nie jest ujmowana w oficjalnych dokumentach.

19 listopada 2009 na spotkaniu Rady Europejskiej w Brukseli desygnowano na przewodniczącego premiera Belgii Hermana Van Rompuy. Objął on urząd 1 grudnia 2009 - wraz z wejściem w życie traktatu z Lizbony.

Przed wejściem w życie traktatu Przewodniczącym RE była każdorazowo głowa państwa lub szef rządu kraju aktualnie sprawującego prezydencję Rady Unii Europejskiej. Było to więc stanowisko o niewielkim znaczeniu, jako że zmieniało się wraz z każdą prezydencją (co 6 miesięcy). Przewodniczący był odpowiedzialny głównie za przygotowanie, przewodniczenie i przedkładanie sprawozdań ze szczytów Rady Europejskiej i nie miał żadnych uprawnień wykonawczych. Obecnie przewodniczącym Rady Europejskiej nie może być osoba, która sprawuje krajową funkcję publiczną.

Kompetencje przewodniczącego Rady Europejskiej

Kompetencje przewodniczącego Rady Europejskiej określa art. 15 ust. 6 Traktatu o Unii Europejskiej. Kompetencje te są następujące:

1. Przewodniczący przewodniczy Radzie Europejskiej i prowadzi jej prace.
2. Zapewnia przygotowanie i ciągłość prac Rady Europejskiej we współpracy z przewodniczącym Komisji i na podstawie prac Rady do spraw ogólnych.
3. Wspomaga osiąganie spójności i konsensusu w Radzie Europejskiej
4. Przedstawia Parlamentowi Europejskiemu sprawozdanie z każdego posiedzenia Rady Europejskiej
5. Na swoim poziomie i w zakresie swojej właściwości zapewnia reprezentację UE na zewnątrz w sprawach dotyczących wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa.

Ponadto przewodniczący zwołuje konwent złożony z przedstawicieli parlamentów narodowych, szefów państw lub rządów, Parlamentu Europejskiego i Komisji, gdy Rada Europejska opowie się za przeprowadzeniem zmian traktatów.

Lista przewodniczących Rady Europejskiej

Lata 1975-1979

• Irlandia – Liam Cosgrave (I-VI 1975)
• Włochy – Aldo Moro (VII-XII 1975)
• Luksemburg – Gaston Thorn (I-VI 1976)
• Holandia – Joop den Uyl (VII-XII 1976)
• Wielka Brytania – James Callaghan (I-VI 1977)
• Belgia – Leo Tindemans (VII-XII 1977)
• Dania – Anker Jørgensen (I-VI 1978)
• Niemcy – Helmut Schmidt (VII-XII 1978)
• Francja – Valéry Giscard d'Estaing (I-VI 1979)
• Irlandia – John Lynch (do 11 XII), Charles Haughey (od 11 XII), (VII-XII 1979)

Lata 1980-1989

• Włochy – Francesco Cossiga (I-VI 1980)
• Luksemburg – Pierre Werner (VII-XII 1980)
• Holandia – Dries van Agt (I-VI 1981)
• Wielka Brytania – Margaret Thatcher (VII-XII 1981)
• Belgia – Wilfried Martens (I-VI 1982)
• Dania – Anker Jørgensen (do 10 IX), Poul Schlüter (od 10 IX), (VII-XII 1982)
• Niemcy – Helmut Kohl (I-VI 1983)
• Grecja – Andreas Papandreou (VII-XII 1983)
• Francja – François Mitterrand (I-VI 1984)
• Irlandia – Garret FitzGerald (VII-XII 1984)
• Włochy – Bettino Craxi (I-VI 1985)
• Luksemburg – Jacques Santer (VII-XII 1985)
• Holandia – Ruud Lubbers (I-VI 1986)
• Wielka Brytania – Margaret Thatcher (VII-XII 1986)
• Belgia – Wilfried Martens (I-VI 1987)
• Dania – Poul Schlüter (VII-XII 1987)
• Niemcy – Helmut Kohl (I-VI 1988)
• Grecja – Andreas Papandreou (VII-XII 1988)
• Hiszpania – Felipe González Márquez (I-VI 1989)
• Francja – François Mitterrand (VII-XII 1989)

Lata 1990-1999

• Irlandia – Charles Haughey (I-VI 1990)
• Włochy – Giulio Andreotti (VII-XII 1990)
• Luksemburg – Jacques Santer (I-VI 1991)
• Holandia – Ruud Lubbers (VII-XII 1991)
• Portugalia – Aníbal Cavaco Silva (I-VI 1992)
• Wielka Brytania – John Major (VII-XII 1992)
• Dania – Poul Nyrup Rasmussen (I-VI 1993)
• Belgia – Jean-Luc Dehaene (VII-XII 1993)
• Grecja – Andreas Papandreou (I-VI 1994)
• Niemcy – Helmut Kohl (VII-XII 1994)
• Francja – François Mitterrand (do 17 V), Jacques Chirac (od 17 V), (I-VI 1995)
• Hiszpania – Felipe González (VII-XII 1995)
• Włochy – Lamberto Dini (do 18 V), Romano Prodi (od 18 V), (I-VI 1996)
• Irlandia – John Bruton (VII-XII 1996)
• Holandia – Wim Kok (I-VI 1997)
• Luksemburg – Jean-Claude Juncker (VII-XII 1997)
• Wielka Brytania – Tony Blair (I-VI 1998)
• Austria – Viktor Klima (VII-XII 1998)
• Niemcy – Gerhard Schröder (I-VI 1999)
• Finlandia – Paavo Lipponen (VII-XII 1999)

Lata 2000-2009

• Portugalia – António Guterres (I-VI 2000)
• Francja – Jacques Chirac (VII-XII 2000)
• Szwecja – Göran Persson (I-VI 2001)
• Belgia – Guy Verhofstadt (VII-XII 2001)
• Hiszpania – José María Aznar (I-VI 2002)
• Dania – Anders Fogh Rasmussen (VII-XII 2002)
• Grecja – Kostas Simitis (I-VI 2003)
• Włochy – Silvio Berlusconi (VII-XII 2003)
• Irlandia – Bertie Ahern (I-VI 2004)
• Holandia – Jan Peter Balkenende (VII-XII 2004)
• Luksemburg – Jean-Claude Juncker (I-VI 2005)
• Wielka Brytania – Tony Blair (VII-XII 2005)
• Austria – Wolfgang Schüssel (I-VI 2006)
• Finlandia – Matti Vanhanen (VII-XII 2006)
• Niemcy – Angela Merkel (I-VI 2007)
• Portugalia – José Sócrates (VII-XII 2007)
• Słowenia – Janez Janša (I-VI 2008)
• Francja - Nicolas Sarkozy (VII-XII 2008)
• Czechy - Mirek Topolánek (1 I - 8 V 2009)
• Czechy - Jan Fischer (8 V - 30 VI 2009)
• Szwecja - Fredrik Reinfeldt (1 VII - 1 XII 2009)

Przewodniczący wybrani przez Radę Europejską

• Belgia - Herman Van Rompuy (od 1 XII 2009)